مدرس دانشگاه فرهنگیان کرمانشاه مطرح کرد:
حرکت غرب بهسمت بازتعریف نقش مادری
مدرس دانشگاه فرهنگیان کرمانشاه گفت: در این شرایط، برخی جریانهای فکری جدید در غرب، به سمت بازگشت به خانواده و بازتعریف نقش مادری حرکت کردهاند.
زهرا جانجانی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی شبکه اطلاعرسانی «مرصاد»؛ با اشاره به جایگاه زن در منظومه فکری معاصر، اظهار داشت: مسئله زن از پرچالشترین مباحث علوم انسانی در چند قرن اخیر به شمار میرود و همواره محل مناقشه جریانهای فکری مختلف بوده است.
وی افزود: در نگاه تاریخی برخی جوامع، زن در جایگاه شهروند درجه دوم تعریف شده و همین رویکرد زمینهساز شکلگیری جنبشهای متعدد زنانه با هدف دفاع از حقوق زنان شده است.
مدرس دانشگاه فرهنگیان کرمانشاه تصریح کرد: در ظاهر این جنبشها با شعار تساوی حقوق زن و مرد وارد میدان شدند، اما در ادامه مسیر، برخی از این رویکردها به نتایجی منجر شد که خود موجب بروز چالشهای تازه برای زنان در عرصه خانواده و اجتماع شد.
جانجانی با بیان اینکه یکی از پیامدهای این جریانها تغییر نقشهای سنتی در خانواده بوده است، اذعان کرد: در برخی تحلیلها، نقش نانآوری از مردان به زنان منتقل شده و ساختار سنتی خانواده دچار دگرگونی شده است.
وی ادامه داد: تمرکز افراطی بر اشتغال، تحصیل و حضور اجتماعی زنان موجب شد در برخی جوامع از ظرفیت اصلی زن بهعنوان محور تربیت و مربی جامعه غفلت شود.
مدرس دانشگاه فرهنگیان کرمانشاه با اشاره به پیامدهای این روند، گفت: در بسیاری از موارد، نگاه صرفاً اجتماعی به زن باعث کاهش تمایل به تشکیل خانواده و ازدواج شده و بنیان خانواده را در معرض آسیب قرار داده است.
دوگانه تشابهگرایی و تفاوتگرایی جنسیتی
جانجانی افزود: در رویکردهای فمینیستی، دو جریان عمده «تشابهگرا» و «تفاوتگرا» شکل گرفت که هر یک تلاش کردند نسبت میان زن و مرد را از زاویهای خاص تحلیل کنند، اما هیچکدام تصویر کاملی از جایگاه زن ارائه ندادند.
وی تصریح کرد: در نگاه تشابهگرا، زن و مرد کاملاً مشابه تلقی میشوند و تمام مسئولیتها بهصورت برابر تعریف میشود، در حالی که این نگاه در عمل منجر به نادیده گرفتن تفاوتهای طبیعی دو جنس شده است.
مدرس دانشگاه فرهنگیان کرمانشاه ادامه داد: در نگاه تفاوتگرا نیز بر تفاوتهای زن و مرد تأکید بیش از حد شده و در برخی موارد، توانمندیهای زنان محدود به حوزههای خاص و از پیش تعیینشده تقلیل یافته است.
جانجانی با اشاره به برخی آمار و ویژگیهای زیستی و روانی زنان، عنوان کرد: تفاوتهایی مانند قدرت تشخیص، حساسیتهای حسی و توان کلامی از جمله مواردی است که در مطالعات علمی نیز به آن اشاره شده، اما نباید مبنای تبعیض یا محدودیت قرار گیرد.
وی با بیان اینکه انقلاب جنسی در غرب نقطه عطفی در تغییر نگرش به زن و خانواده بوده است، افزود: در این دوره بسیاری از مرزهای نقشهای جنسیتی بازتعریف شد و همین مسئله پیامدهایی جدی برای ساختار خانواده به همراه داشت.
این مدرس دانشگاه فرهنگیان کرمانشاه خاطرنشان کرد: یکی از مهمترین نتایج این تحولات، کاهش اهمیت تشکیل خانواده و تضعیف پیوندهای خانوادگی و در نتیجه بروز آسیبهایی مانند افزایش خانوادههای تکوالدی و مشکلات تربیتی فرزندان بوده است.
جانجانی افزود: در این شرایط، برخی جریانهای فکری جدید در غرب با مشاهده پیامدهای منفی، به سمت بازگشت به خانواده و بازتعریف نقش مادری حرکت کردهاند و نوعی موج چهارم فکری در حال شکلگیری است.
وی با اشاره به وضعیت ایران، گفت: کشور ما نیز تا حدودی تحت تأثیر این جریانها قرار گرفته و در برخی حوزهها با چالشهایی مشابه از جمله کاهش نرخ فرزندآوری و تغییر الگوهای ازدواج مواجه شده است.
مدرس دانشگاه فرهنگیان کرمانشاه ادامه داد: بر اساس دادههای جمعیتی، نرخ رشد جمعیت در کشور به شدت کاهش یافته و این مسئله میتواند در آینده پیامدهایی مانند پیری جمعیت و افزایش فشار اقتصادی و اجتماعی به همراه داشته باشد.
جانجانی در پایان تأکید کرد: در نگاه اسلامی، زن در سه سطح فردی، خانوادگی و اجتماعی دارای نقش است و مهمترین جایگاه او در نقش مادری و تربیت نسل تعریف میشود، در عین حال حضور اجتماعی او نیز در چارچوب این نقشها قابل تعریف و تقویت است.
انتهای خبر/